Andy Warhol: het gezicht van de pop art
Andy Warhol (1928-1987) was een Amerikaanse kunstenaar die alledaagse producten en beroemdheden tot kunst verhief. Zijn soepblikken van Campbell’s en zijn portretten van Marilyn Monroe maakten hem het gezicht van de pop art. Met de zeefdruktechniek maakte hij kunst als massaproduct, en precies dat was zijn punt.
- Geboren in Pittsburgh (1928), overleden in New York (1987).
- Begon als succesvol reclametekenaar.
- Bekend om soepblikken, Marilyn, Elvis en herhaalde beelden in zeefdruk.
- Zijn atelier The Factory was een ontmoetingsplek voor kunst, muziek en film.
Tijdlijn
| Jaar | Gebeurtenis |
|---|---|
| 1928 | Geboren in Pittsburgh als kind van Slowaakse immigranten. |
| 1949 | Verhuist naar New York; werkt als illustrator voor tijdschriften en reclame. |
| 1962 | Campbell’s Soup Cans en de eerste Marilyn-zeefdrukken. |
| 1964 | The Factory wordt een begrip; ook Brillo-dozen als sculptuur. |
| 1968 | Overleeft een moordaanslag. |
| jaren 1970-1980 | Portretten in opdracht, tijdschrift Interview, samenwerking met Jean-Michel Basquiat. |
| 1987 | Overlijdt in New York. |
Zo herken je Warhol
- Herhaling. Hetzelfde beeld meerdere keren naast elkaar, zoals op een schap in de supermarkt.
- Zeefdruk. Een foto wordt via een zeef op doek gedrukt; kleine verschuivingen en vlekken horen erbij.
- Felle, kunstmatige kleuren. Roze huid, groen haar, oranje achtergronden.
- Bekende beelden. Merken, sterren, politici, krantenfoto’s.
Bekende werken
| Werk | Jaar | Waar te zien |
|---|---|---|
| Campbell’s Soup Cans | 1962 | Museum of Modern Art, New York |
| Marilyn Diptych | 1962 | Tate Modern, Londen |
| Brillo-dozen | 1964 | Diverse musea |
| Grote collectie | hele loopbaan | The Andy Warhol Museum, Pittsburgh |
In Nederland duikt Warhol op in collecties van musea voor moderne kunst en in tijdelijke tentoonstellingen. Kijk bij het Stedelijk Museum of in de agenda van musea; zie onze tips in tentoonstellingen vinden.
Waarom een soepblik kunst is
Warhol stelde een simpele vraag: als iedereen dezelfde soep eet en dezelfde sterren bewondert, waarom zou kunst dan uniek en handgemaakt moeten zijn? Door reclamebeelden in een museum te hangen, liet hij zien hoe consumptie en media onze blik bepalen. Zijn beroemde uitspraak dat in de toekomst iedereen vijftien minuten wereldberoemd zal zijn, leest in het tijdperk van sociale media bijna als een voorspelling.
Misverstanden
- “Warhol maakte alles zelf.” In The Factory werkten assistenten mee aan de zeefdrukken. Dat hoorde bij het idee van kunst als productie.
- “Pop art is oppervlakkig.” Warhol maakte ook series over dood en rampen, zoals auto-ongelukken en de elektrische stoel.
Kijk ook naar…
- Pop art, met tijdgenoten als Roy Lichtenstein.
- Dadaïsme: Marcel Duchamp maakte al eerder kunst van alledaagse voorwerpen.
- Wat is hedendaagse kunst?
Zelf proberen
Kies een foto, print hem vier keer zwart-wit en kleur elke versie in met andere, onnatuurlijke kleuren. Leg ze in een raster. Wil je echt drukken, probeer dan een eenvoudige stempel of een linoleumsnede.
Veelgestelde vragen
Wat is het bekendste werk van Andy Warhol?
Campbell's Soup Cans en de portretten van Marilyn Monroe zijn zijn bekendste werken.
Welke techniek gebruikte Warhol?
Vooral zeefdruk: een beeld wordt via een fijnmazig scherm op doek of papier gedrukt, waardoor het makkelijk te herhalen is.
Wat was The Factory?
Het atelier van Warhol in New York, waar kunst werd gemaakt en kunstenaars, muzikanten en filmmakers samenkwamen.
