Het impressionisme ontstond rond 1870 in Frankrijk en betekende een breuk met de academische schilderkunst. De impressionisten wilden geen gedetailleerde werkelijkheid weergeven, maar een vluchtige indruk ervan vangen: het licht van een bepaald moment, de sfeer van een plek.
Hoe het impressionisme ontstond
In 1874 organiseerde een groep kunstenaars in Parijs een eigen tentoonstelling, buiten de officiele kanalen om. Een criticus noemde hun werk spottend “impressies”; de kunstenaars omarmden de term. Nieuwe verf in tubes maakte het bovendien mogelijk om buiten te schilderen, direct naar de natuur.
Kenmerken
- Losse, zichtbare penseelstreken.
- Heldere kleuren naast elkaar gezet.
- Veel aandacht voor licht, weer en atmosfeer.
- Alledaagse onderwerpen uit het moderne leven.
Hoe herken je het impressionisme?
Een impressionistisch schilderij herken je vaak in een oogopslag. Van dichtbij lijkt het bijna onaf, met losse, zichtbare streken en stippen verf. Maar doe een paar stappen achteruit en het beeld valt op zijn plek: het water glinstert, de lucht trilt van licht. De impressionisten waren minder geinteresseerd in scherpe lijnen dan in de sfeer van een moment.
Sleutelwerken
- Impression, soleil levant van Claude Monet – de naamgever.
- De waterlelies van Monet, geschilderd in zijn tuin in Giverny.
- De danseressen van Edgar Degas.
De stroming inspireerde het post-impressionisme van onder anderen Vincent van Gogh, die de losse toets nog verder uitvergrootte.
Leuke weetjes over het impressionisme
- De naam komt van het schilderij Impression, soleil levant van Claude Monet.
- De eerste impressionistische tentoonstelling in 1874 werd door critici hard afgekraakt.
- Dankzij verf in tubes konden schilders voor het eerst makkelijk buiten werken.
Belangrijke kunstenaars
Claude Monet, Pierre-Auguste Renoir, Edgar Degas en Camille Pissarro behoren tot de bekendste impressionisten. Hun werk effende de weg voor het post-impressionisme van Vincent van Gogh. Lees ook onze blog impressionisme versus expressionisme.
Veelgestelde vragen
Wanneer ontstond het impressionisme?
Het impressionisme ontstond rond 1870 in Frankrijk en geldt als het begin van de moderne kunst. Het was een breuk met de strenge academische schilderkunst en richtte zich op het vastleggen van licht, sfeer en het moderne leven in plaats van een tot in detail uitgewerkte werkelijkheid.
Wat zijn de kenmerken van het impressionisme?
Kenmerkend zijn losse, zichtbare penseelstreken, heldere kleuren die naast elkaar worden gezet, en veel aandacht voor licht en atmosfeer. Impressionisten schilderden vaak buiten, direct naar de natuur, en kozen alledaagse onderwerpen zoals straten, tuinen en het stadsleven.
Waar komt de naam impressionisme vandaan?
De naam komt van het schilderij Impression, soleil levant van Claude Monet. Een criticus gebruikte het woord spottend om de schetsmatige stijl te bekritiseren, maar de kunstenaars namen de term juist met trots over als naam voor hun beweging.
Wie zijn bekende impressionisten?
Claude Monet, Pierre-Auguste Renoir, Edgar Degas en Camille Pissarro behoren tot de bekendste impressionisten. Hun werk had grote invloed op de kunst die erna kwam, waaronder het post-impressionisme van Vincent van Gogh en Paul Cezanne.